สุโข พุทฺธานํ อุปฺปาโท.
ความเกิดขึ้นแห่งท่านผู้รู้ทั้งหลาย นำสุขมาให้

 

สุขํ สุปติ พุทฺโธ จ เยน เมตฺตา สุภาวิตา.
ผู้เจริญเมตตาดีแล้ว หลับและตื่นย่อมเป็นสุข

 

นตฺถิ สนฺติปรํ สุขํ.
ความสุขอื่น ยิ่งกว่าความสงบใจไม่มี

 

อพฺยาปชฺฌํ สุขํ โลเก.
ความไม่เบียดเบียนกันเป็นสุขในโลก

 

สุขา สทฺธมฺมเทสนา.
การแสดงสัทธรรม นำความสุขมาให้

 

เตสํ วูปสโม สุโข.
ความสงบระงับแห่งสังขารนั้น เป็นสุข

 

นิพฺพานํ ปรมํ สุขํ.
นิพพานเป็นสุขอย่างยิ่ง

 

อทสฺสเนน พาลานํ นิจฺจเมว สุขี สิยา.
จะพึงมีความสุขเป็นนิตย์ ก็เพราะไม่พบเห็นคนพาล

 

สพฺพตฺถ ทุกฺขสฺส สุขํ ปหานํ.
ละเหตุทุกข์ได้ เป็นสุขในที่ทั้งปวง

 

น เว อนตฺถกุสเน อตฺถจริยา สุขาวหา.
การประพฤติประโยชน์กับคนไม่ฉลาดในประโยชน์ ไม่นำสุขมาให้เลย

 

ปุญฺญํ โจเรหิ ทูหรํ.
ความดี โจรลักไม่ได้

 

ปาปญฺเจ ปุริโส กยิรา น นํ กยิรา ปุนปฺปุนํ.
คนเรานี้ ถ้ามีอันทำชั่วลงไป ก็อย่าพึงทำความชั่วนั้นซ้ำเข้าอีก

 

นตฺถิ ปาปํ อกุพฺพโต.
บาปไม่มีแก่ผู้ไม่ทำ

 

อกตํ ทุกฺกฏํ เสยฺโย.
ความชั่ว ไม่ทำเสียเลย จะดีกว่า

 

กตญฺจ สุกตํ เสยฺโย.

ความดี ทำไว้แล จะดีกว่า

 

มาวมญฺเญถ ปาปสฺส น มตฺตํ อาคมิสฺสติ.
อย่าดูหมิ่นความชั่วว่าเล็กน้อย คงจักไม่มีผลมาถึงตัว

 

กมฺมุนา วตฺตตี โลโก.
สัตว์โลก ย่อมเป็นไปตามกรรม

 

กลฺยาณการี กลฺยาณํ ปาปการี จ ปาปกํ.
ทำดี ได้ดี ทำชั่ว ได้ชั่ว

 

ธมฺโม หเว รกฺขติ ธมฺมจารึ.
ธรรมนั่นแหละ ย่อมรักษาผู้ประพฤติธรรม

 

ธมฺโม สุจิณฺโณ สุขมาวหาติ.
ธรรมที่ประพฤติดีแล้ว นำมาซึ่งความสุข

ธมฺมปีติ สุขํ เสติ.
ผู้อิ่มในธรรม ย่อมนอนเป็นสุข

 

ธมฺเม ฐิตํ น วิชหาติ กิตฺติ.
เกียรติไม่ทิ้งผู้ตั้งอยู่ในธรรม

 

ธมฺมจารี สุขํ เสติ.
ผู้ประพฤติธรรม ย่อมนอนเป็นสุข

 

ปจฺฉา ตปฺปติ ทุกฺกฏํ.
กรรมไม่ดี ย่อมเผาผลาญในภายหลัง

 

สุโข ปุญฺญสฺส อุจฺจโย.
การสร้างสมความดี นำสุขมาให้

 

น ฆาสเหตูปิ กเรยฺย ปาปํ.
ไม่ควรทำบาป แม้เพราะเห็นแก่กิน

 

สุกรานิ อสาธูนิ อตฺตโน อหิตานิ จ.
การที่ไม่ดี และไม่เป็นประโยชน์แก่ตนนั้นทำง่าย

 

สาธุ ปาเปน ทุกฺกรํ.
ความดี คนชั่ว ทำยาก

 

สุกรํ สาธุนา สาธุ.
ความดี คนดี ทำง่าย

 

สุขสฺเสตํ ภิกฺขเว อธิวจนํ ยทิทํ ปุญฺญานิ.
ดูก่อน ภิกษุทั้งหลาย คำว่า บุญ นี้เป็นชื่อของความสุข

 

ปุญฺญํ สุขํ ชีวิตสงฺขยมฺหิ.
ถึงคราวจะสิ้นชีพ บุญก็ช่วยให้เป็นสุข

 

ปาปานํ อกรณํ สุขํ.
การไม่ทำความชั่ว ย่อมก่อให้เกิดความสุข

 

ปาปํ ปาเปน สุกรํ.
ความชั่ว คนชั่ว ทำง่าย

 

อุทพินฺทุนิปาเตน อุทกุมฺโภปิ ปูรติ.
เพราะน้ำหยดทีละน้อย หม้อน้ำก็ยังเต็มได้

 

สยํ กตานิ ปุญฺญานิ ตํ เว อาเวณิยํ ธนํ.
ความดีที่ทำไว้เองนี้แหละ เป็นทรัพย์ส่วนของตัวโดยเฉพาะ

 

มรณํ ธมฺมิกํ เสยฺโย ยญฺเจ ชีเว อธมฺมิกํ.
ตายเพราะชอบธรรมดีกว่า อยู่อย่างไม่ชอบธรรม จะมีค่าอะไร

 

กมฺมํ สตฺเต วิภชติ ยทิทํ หีนปฺปณีตตาย.
กรรมย่อมจำแนกสัตว์ คือ ให้ทราม และประณีต

 

สยํ กตานิ ปุญฺญานิ ตํ มิตฺตํ สมฺปรายิกํ.
ความดีที่ทำไว้เองเป็นมิตรตามตัวไปเบื้องหน้า

 

ตญฺจ กมฺมํ กตํ สาธุ ยํ กตฺวา นานุตปฺปติ.
ทำกรรมใดแล้ว ไม่ร้อนใจภายหลัง กรรมที่ทำนั้นแลดี

 

น ตมฺหิ ฉนฺทํ กยิราถ ทุกฺโข ปาปสฺส อุจฺจโย.
อย่าพึงสร้างความพอใจในความชั่วนั้น การสั่งสมความชั่ว เป็นการก่อความทุกข์

 

น ตํ กมฺมํ กตํ สาธุ ยํ กตฺวา อนุตปฺปติ.
ทำกรรมใดแล้ว ร้อนใจภายหลัง กรรมที่ทำนั้นแลไม่ดี

 

น อิจฺเฉยฺย อธมฺเมน สมิทฺธิมตฺตโน.
ไม่พึงปรารถนาความสำเร็จแก่ตน โดยทางไม่ชอบธรรม

 

อาปูรติ ธีโร ปุญฺญสฺส โถกํ โถกํปิ อาจินํ.
ธีรชนสร้างความดีทีละน้อย ก็เต็มเปี่ยมไปด้วยความดี

 

ยํ เว หิตญฺจ สาธุญฺจ ตํ เว ปรมทุกฺกรํ.
การใดเป็นประโยชน์ด้วย ดีด้วย การนั้นแลทำได้ยากยิ่ง

 

อาปูรติ พาโล ปาปสฺส โถกํ โถกํปิ อาจินํ.
พาลชนสร้างสมความชั่วทีละน้อย ก็เต็มเพียบไปด้วยความชั่ว

 

สพฺพปาปสฺส อกรณํ กุสลสฺสูปสมฺปทา สจิตฺตปริโยทปนํ เอตํ พุทฺธานสาสนํ.
การไม่ทำความชั่วทั้งปวง 1 การบำเพ็ญความดีให้เพียบพร้อม 1 การชำระจิตของตนให้ผ่องใส 1 สามนี้ คือคำสอนของพระพุทธเจ้า

 

สกมฺมุนา หญฺญติ ปาปธมฺโม.

คนมีความชั่วย่อมเดือนร้อน เพราะกรรมของตน

 

อลาโภ ธมฺมิโก เสยฺโย ยญฺเจ ลาโภ อธมฺมิโก.
ไม่ได้แต่ชอบธรรมดีกว่า ถึงได้แต่ไม่ชอบธรรมจะดีอะไร

 

น ปณฺฑิตา อตฺตสุขสฺส เหตุ ปาปานิ กมฺมานิ สมาจรนฺติ.

บัณฑิตไม่ประกอบความชั่ว เพราะเห็นแก่ความสุขส่วนตัว

 

ทุกฺเขน ผุฏฺฐา ขลิตาปิ สนฺตา ฉนฺทา จ โทสา น ชหนฺติ ธมฺมํ.

บัณฑิตนั้น ถึงถูกทุกข์กระทบ ถึงพลาดพลั้งลงก็คงสงบอยู่ได้ และ ไม่ละทิ้งธรรมเพราะชอบหรือชัง

 

ยถาปิ ปุปฺผราสิมฺหา กยิรา มาลาคุเฬ พหู เอวํ ชาเตน มจฺเจน กตฺตพฺพํ กุสลํ พหํ.
ช่างดอกไม้ ร้อยพวงมาลัยได้มากมาย จากดอกไม้กองหนึ่ง ฉันใด
คนเรา เกิดมาแล้วก็ควร สร้างความดีงามให้มาก ฉันนั้น

 

ยสฺส ปาปํ กตํ กมฺมํ กุสเลน ปิถียติ โสมํ โลกํ ปภาเสติ อพฺภา มุตฺโตว จนฺทิมา.
บุคคลใดเคยทำกรรมชั่วไว้ แล้วกลับตัวได้ หันมาทำดีปิดกั้น
บุคคลนั้นย่อมทำโลกให้แจ่มใส เหมือนดังดวงจันทร์อันพ้นจากเมฆหมอก

 

โย จ ปุพฺเพ ปมชฺชิตฺวา ปจฺฉา โส นปฺปมชฺชติ โสมํ โลกํ ปภาเสติ อพฺภา มุตฺโตว จนฺทิมา.
บุคคลใดในกาลก่อนเคยผิดพลาด ครั้นภายหลังเขากลับตัวได้ไม่ประมาท
บุคคลนั้น ย่อมทำโลกให้แจ่มใส เหมือนดังดวงจันทร์ อันพ้นจากเมฆหมอก

 

จเช ธนํ องฺควรสฺส เหตุ องฺคํ จเช ชิวิตํ รกฺขมาโน องฺคํ ธนํ ชีวิตญฺจาปิ สพฺพํ จเช นโร ธมฺมมนุสฺสรนฺโต.
พึงสละทรัพย์ เพื่อเห็นแก่อวัยวะ พึงสละอวัยวะ ในเมื่อจะรักษาชีวิต
พึงสละได้หมด ทั้งอวัยวะ ทรัพย์ และ ชีวิต ในเมื่อคำนึงถึงธรรม